Nghe đọc truyện online – Nguyên Phi Ỷ Lan – Tác giả: Quỳnh Cư



Nghe đọc truyện online – Nguyên Phi Ỷ Lan – Tác giả: Quỳnh Cư.
Nghe đọc truyện online – Nguyên Phi Ỷ Lan – Tác giả: Quỳnh Cư – Người phụ nữ kiệt xuất của vương triều Lý

Trong lịch sử Việt Nam thời phong kiến có rất nhiều người phụ nữ kiệt xuất làm rạng danh dân tộc, họ là những vị vua, hoàng hậu, nguyên phi, nữ tướng hay thường dân, nhưng ở họ đều có chung một tinh thần tự hào dân tộc, ý chí căm thù quân xâm lược và cống hiến sức mình phụng sự cho quốc gia. Trong số đó, nguyên phi Ỷ Lan chính là người phụ nữ nổi tiếng nhất với tài trị nước yên dân của mình, bà chính là động lực giúp vua Lý Thánh Tông dẹp yên quân Chiêm Thành quấy phá ở mạn Nam và thu về 3 châu Địa Lý, Ma Linh và Bố Chính.

Nguồn gốc xuất thân

Hai bộ sử viết về Hoàng Thái Hậu Ỷ Lan là Việt Sử Lược và Đại Việt Sử Kí Toàn Thư đều không viết rõ về tên thật và năm sinh của bà, chính vì thế tên và năm sinh của bà vẫn còn là một bí ẩn. Gần đây, nhà sử học Tạ Ngọc Liên đã nêu việc tác giả Trương Thị Ngọc Trong (một cung tần của chúa Trịnh Cương) đã sáng tác một diễn ca chữ Nôm dài 606 câu với tựa đề “Lý triệu đệ tam Hoàng Thái hậu cổ lục thần tích quốc ngữ diễn ca văn” để nhằm việc phụng thờ ở đền Nguyên phi Ỷ Lan. Theo bài diễn ca này, Ỷ Lan tên thật là Lê Thị Khiết, sinh vào mùng 7 tháng 3 năm 1044 tại Thổ Lỗi. Khi 12 tuổi, thân mẫu qua đời, bốn năm sau thân phụ lấy vợ kế, không lâu sau thì ông cũng qua đời và bà sống với mẹ kế, hai người nương tựa nhau sống, thương yêu, đối xử nhau như mẫu tử. Cuộc sống của bà cũng bình thường như bao thôn nữ khác cho đến một ngày bà được chọn vào cung, số phận của bà đã được thay đổi. Và chuyện bà được chọn vào cung đã trở thành một giai thoại được rất nhiều người biết đến. Câu chuyện ấy như sau: Vào năm Quý Mão (1063), Lý Thánh Tông đã bước sang tuổi 40 nhưng vẫn chưa có người nối nghiệp, đi chùa miếu khắp nơi nhưng không linh nghiệm, nghe tiếng chùa Dâu (Thuận Thành, Bắc Ninh) vua bèn đến thăm, khi đi qua hương Thổ Lỗi, dân chúng nô nức xô đẩy nhau ra xem bệ rồng, thần dân gặp vua thì sụp lạy, duy từ xa có người con gái dưới nương dâu tựa vào cây lan và cất tiếng hát trong trẻo:

“ Tay cầm bán nguyệt xênh xang
Một trăm ngọn cỏ lau hàng tay ta”

Thấy lạ, vua bèn cho gọi cô thôn nữ đang hái dâu đứng dưới nương dâu tựa gốc lan đến hỏi chuyện. Cô gái ung dung quỳ xuống và đáp: “Thiếp là con nhà nghèo hèn, làm lụng đầu tắt mặt tối, phụng dưỡng cha mẹ, đâu dám mong đi xem rước nhìn mặt rồng”. Dù ăn mặc quê mùa, nhưng với khuôn mặt khả ái, cử chỉ đoan trang, tư chất thông minh nên được vua chọn vào cung và ở Lan Cung (nằm trong kinh thành Thăng Long). Lý Thánh Tông phong là Ỷ Lan phu nhân (có ý kỉ niệm hình ảnh cô gái đang tựa bên gốc lan trong lần đầu tiên gặp gỡ)”.

Tài trị nước, nhiếp chính khi vào triều đình nhà Lý

Ở trong cung, khác với những cung tần khác bà chỉ chăm lo việc học hành, đọc kinh sách, miệt mài học tập. Với tư chất trời ban, chỉ trong một thời gian ngắn bà trở thành một người kiến thức sâu rộng, uyên thâm, văn chương lưu loát được nhiều triều thần khâm phục, kính nể. Vua Lý Thánh Tông và của cả xã tắc Đại Việt càng hân hoan, hạnh phúc hơn khi Ý Lan hạ sinh một hoàng tử, đặt tên là Lý Càn Đức, bà được phong là Ỷ Lan Nguyên phi.
Nguyên phi Ỷ Lan không chỉ đẹp người mà còn tài cao, bản lĩnh. Với tư chất hơn người, tầm nhìn và tài đức của bà được vua nhìn thấy và vào năm 1069, khi vua Lý Thánh Tông thân chinh đi dẹp giặc ở phương Nam đã giao quyền nhiếp chính cho Ỷ Lan. Vào ngay năm ấy, Đại Việt bị lụt lớn, mùa màng thất bát, nhân dân đói kém, nhiều nơi sinh loạn… những khó khăn ngày càng nhiều và đang thử thách một vị Nguyên phi trẻ tuổi mới nhiếp chính. Với tài năng và những kinh nghiệm học hỏi được, được sự giúp đỡ của các quần thần, bà đã đưa ra những chính sách hợp lòng dân, những khó khăn dần được giải quyết, đất nước ổn định và tiếp tục phát triển.

Còn phần vua Lý Thánh Tông, đánh mãi không thắng, vua bèn giao binh quyền cho Lý Thường Kiệt và cùng một đạo quân nhỏ trở về kinh đô. Đến Cư Liên (Hưng Yên) nghe quan lại và dân chúng hết lòng khen ngợi Nguyên phi Ỷ Lan có tài trị nước an dân, vua nghe bèn thấy hổ thẹn và nhủ rằng: “Nguyên phi là đàn bà mà còn làm được như thế, ta là nam nhi mà chẳng được gì hay sao?”. Vua bèn quay trở lại và đánh thắng, bắt được vua Chiêm Thành và thu về được 3 châu là Địa Lý, Ma Linh, Bố Chính (từ Quảng Bình đến bắc Quảng Trị ngày nay).

Nguồn: https://marishka-moi.com/

Xem thêm bài viết: https://marishka-moi.com/category/giai-tri

One Reply to “Nghe đọc truyện online – Nguyên Phi Ỷ Lan – Tác giả: Quỳnh Cư”

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *